Onder druk van de financieel-economische en energie en klimaatcrisis én onder invloed van de consequente groene politieke visie op deze dringende problemen, nemen bijna alle Vlaamse partijen plots een deel van het groene gedachtegoed over. Maar als er gestemd wordt over concrete, groene maatregelen in het Europees Parlement, laten zij het vaak afweten. Alleen een sterke groene fractie in het Europees Parlement kan en wil de noodzakelijke keuzen maken die zich opdringen in tijden van crisis. De groene fractie in het Europees was de laatste vijf jaar een relatief kleine fractie, maar kon door hard werken en eensgezind en consequent te blijven, wél wogen op het Europese beleid. Een nog grotere groene fractie in het EP kan de Europese Unie in de juiste, groene richting duwen.
Groene politici voelen zich niet te goed om zich te verantwoorden. Zij horen bij de best presterende politici en staan voor transparantie, goed bestuur, de strijd tegen fraude en machtsmisbruik. Groene politici vinden het een plicht zich te verantwoorden. Willen laten zien wat ze doen en hoe ze vechten voor een algemeen belang, ook op langere termijn. Mede daarom schreef ik mijn boekje ‘Voor een ander Europa’. En mede daarom presenteer ik heel overzichtelijk ‘5 successen’ van de laatste vijf jaar in het EP, maar ook ‘5 mislukkingen’ of zaken waar we het verloren in de afgelopen vijf jaar. Het is maar een kleine selectie, maar wel een die duidelijk maakt wat er zich in de praktijk in het EP afspeelt en welke collectieve belangen er op het spel staan. Think big, Vote Green!
DE VIJF SUCCESSEN
1. Europese bestrijding BTW-fraude
Begin december 2008 keurde het voltallige Europese Parlement plannen goed – uit mijn rapport over BTW-fraude – om BTW-fraude niet alleen beter en sneller te bestrijden, maar ook te voorkomen. Het verzamelen en uitwisselen van informatie over financiële transacties binnen de EU door lidstaten zal sneller moeten verlopen. In mijn goedgekeurde initiatief verslag wordt de noodzaak benadrukt van een betere administratieve samenwerking tussen lidstaten op het gebied van de bestrijding van de BTW-fraude. Een bestrijding van financieel-economische fraude zou Europa honderden miljarden euro per jaar kunnen opleveren. Omdat dit soort fraude per definitie grensoverschrijdend is – net als de georganiseerde misdaad – kan de bestrijding ervan echter alleen als Europese landen beter samenwerken.
2. Inktpatronen duurder dan champagne
Begin 2009 laat De Europese Commissie mij weten dat het onderzoek naar dure inktpatronen voor printers “in een vergevorderd stadium zit.” Dat mag ook wel eens, want de allereerste parlementaire vraag hierover, stelde ik vijf jaar geleden. Intussen kreeg ik een pak belangrijke nieuwe informatie over hoe consumenten worden uitgeknepen. Wordt vervolgd!
3. Het vergroenen van het EP
In het Europees Parlement worden de laatste jaren steeds meer richtlijnen inzake milieubeleid aangenomen, niet in het minst rond energie- en klimaatbeleid. Het zou volstrekt ongeloofwaardig zijn als het EP zélf niet het goede voorbeeld zou geven. Onder mijn impuls en die van de groene fractie is het EP dat de afgelopen legislatuur ook gaan doen.
4. Meer steun voor strijd tegen fraude
De Europese lidstaten ontvingen de laatste jaren, en ook nog tot minstens 2016, honderden miljoenen euro, dankzij een succesvolle, gezamelijke strijd van de Europese anti-fraudedienst Olaf, de Europese Commissie en het werk van de anti-fraude commissie van het Europees Parlement waar ik in zit. Maar helaas gebruikten de meeste lidstaten die miljoenen niet waarvoor het bedoeld was: het versterken van hun nationale fraudebestrijding. Dit voorjaar keurde het voltallig Europees Parlement enkele van mijn amendementen in de begrotingsprocedure goed. Dit verplicht de Europese landen, de Europese Commissie en het EP om nog dit najaar te overleggen hoe dit soort geld (maar ook het geld van de megaboetes die commissaris Neelie Kroes bedrijven oplegt) moet worden besteed. Wij pleiten ervoor dat dat geld wordt geìnvesteerd in het versterken van de strijd tegen fiscale en andere economische fraude.
5. Regels voor wapenhandel
De groene fractie in het EP is in wezen pacifistisch, maar sluit niet uit dat er conflicten kunnen zijn, waarbij je gewapend moet tussen beide komen, en tegelijk de oorzaken voor naderend onheil en geweld moet proberen weg te nemen. Zo speelt wapenhandel vaak een directe en logische rol bij het oplaaien van gewapende conflicten. Daarom slaagde de groene fractie in het EP erin om de uitvoer van wapens naar conflictgebieden te verbieden via een gedragscode. Er kwam een wereldwijd verbod op clusterbommen. En ook werd er een stap gezet op weg naar een wereldverbod op Uraniumwapens.
DE VIJF MISSERS
1. Het sluiten van belastingparadijzen en begrenzen van bonussen bankmanagers
In maart 2009 nam het Europees Parlement een rapport aan over het economisch herstelplan in de Europese Unie, waar ook maatregelen in stonden over meer efficiënte toezichtstructuren. De groene fractie in het EP diende een aantal amendementen in om dat toezicht te versterken. Die voorstellen werden helaas weggestemd door de grotere partijen, met name de liberalen en christen-democraten.
2. Transparantie over lobbyisten in de EU
De groene fractie diende een amendement op een voorstel van de Europese Commissie, om ervoor te zorgen dat er een verplichte registratie kwam van alle lobbyisten in Brussel. De grote partijen stemden tegen.
3. Overbevissing tegengaan
Het Europese visserijbeleid moet op de schop, zo stelt ook de Europese Commissie. Het heeft geleid tot te grote vissersvloten, tot overbevissing met destructieve gevolgen voor flora en fauna in de zeeën én de visserijsector zelf. De Groenen wilde wetgeving stemmen om iets te doen aan de omvang van de vissersvloot. Maar andere partijen stemden hier in april 2009 tegen.
4. Reguleren van gevaarlijke chemische stoffen
De groenen steunden in 2005 een voorstel van de Europese Commissie voor wetgeving (Reach) om de productie en het gebruik van chemische stoffen in heel Europa beter te reguleren. Het doel van bijvoorbeeld het registreren en meer toezicht op het op de markt brengen van nieuwe stoffen was om burgers een betere bescherming te bieden tegen potentieel gevaarlijke stoffen. Helaas werd het (rapport Sacconi) door liberalen, socialisten en christen-democraten in het EP fors afgezwakt.
5. De lobby van de nucleaire sector
De afgelopen jaren waren er in het EP een aantal stemmingen gericht op het verbeteren van de veiligheidsgaranties voor de nucleaire sector. Bijvoorbeeld door publiek geld voor onderzoek te richten op het verbeteren van veiligheidsstandaarden. Zelfs daar stemden liberalen, christen-democraten en socialisten tegen. De groenen halen bakzeil in dit dossier, terwijl ze overschot van gelijk hebben. De lobby van de nucleaire sector is nog machtiger dan die van de chemische industrie. Er is een enorme kloof tussen wat bijvoorbeeld Guy Verhofstadt beweert en wat zijn liberale fractie in het EP stemt op dit dossier.
Popularity: 28% [?]
Het was voor mezelf en velen van jullie heel erg spannend. Uiteindelijk haalde ik de negende Vlaamse zetel op dertien. De tiende was voor Ivo Belet van CD&V, de elfde voor Derk-Jan Eppink (LDD), de twaalfde voor Dirk Sterckx (Open VLD) en de dertiende voor Said Al Khadraoui van SP.A.
